لاپاراسکوپی رحم چیست و چرا انجام می‌شود؟

لاپاراسکوپی رحم یکی از پیشرفته‌ترین روش‌های جراحی زنان است که در دهه‌های اخیر جایگزین بسیاری از جراحی‌های باز شده است. در این روش، پزشک از طریق چند برش کوچک در ناحیه شکم، با استفاده از دوربین و ابزارهای ظریف جراحی، مشکلات رحمی را تشخیص داده یا درمان می‌کند.

این تکنیک به دلیل درد کمتر، برش‌های کوچک، کاهش دوره نقاهت و کاهش احتمال عفونت، مورد استقبال پزشکان و بیماران قرار گرفته است. در این مقاله، به‌صورت کامل با مراحل انجام لاپاراسکوپی رحم، مزایا، عوارض احتمالی، مراقبت‌های بعد از عمل و پاسخ به سوالات متداول آشنا می‌شوید.

لاپاراسکوپی رحم چیست و چه کاربردی دارد؟

لاپاراسکوپی رحم یک روش جراحی کم‌تهاجمی و دقیق در حوزه زنان است که برای مشاهده و درمان مشکلات رحم و اندام‌های تناسلی داخلی به‌کار می‌رود. در این تکنیک، پزشک با ایجاد چند برش بسیار کوچک در شکم، ابزاری باریک به نام لاپاراسکوپ را وارد بدن می‌کند تا اندام‌های لگنی را با دقت بالا بررسی کند.

این روش به‌دلیل آسیب کمتر به بافت‌ها، درد کمتر پس از عمل، خونریزی حداقل و دوران نقاهت کوتاه‌تر، جایگزین بسیاری از جراحی‌های باز سنتی مانند جراحی و درمان آندومتریوز با لاپاراسکوپی شده است.

از عمل لاپاراسکوپی رحم برای اهداف مختلفی استفاده می‌شود، از جمله:

• بررسی علت ناباروری و اختلالات تخمک‌گذاری

• درمان فیبروم ها، کیست‌ها و چسبندگی‌های رحمی

• تشخیص و درمان آندومتریوز

• بررسی علت دردهای مزمن لگنی یا خونریزی‌های غیرطبیعی رحم

• ارزیابی وضعیت لوله‌های فالوپ در روند باروری

مزیت اصلی لاپاراسکوپی رحم این است که پزشک می‌تواند در همان زمان مشاهده، اقدام به درمان نیز کند. این یعنی تشخیص و درمان در یک مرحله انجام می‌شود و بیمار نیاز به جراحی مجدد ندارد.مزیت اصلی لاپاراسکوپی رحم این است که پزشک می‌تواند در همان زمان مشاهده، اقدام به درمان نیز کند. این یعنی تشخیص و درمان در یک مرحله انجام می‌شود و بیمار نیاز به جراحی مجدد ندارد.

چرا لاپاراسکوپی رحم انجام می‌شود؟ (اصلی‌ترین دلایل و مزایای آن)

لاپاراسکوپی رحم یکی از روش‌های موثر و دقیق برای تشخیص و درمان بیماری‌های رحم و لگن است. پزشکان زمانی این روش را پیشنهاد می‌کنند که بررسی‌های معمول مانند سونوگرافی یا آزمایش‌ها نتوانند علت دقیق مشکل را مشخص کنند.

در واقع، لاپاراسکوپی رحم به پزشک اجازه می‌دهد درون لگن را به‌صورت مستقیم و با وضوح بالا مشاهده کند و در همان زمان، در صورت نیاز اقدام درمانی انجام دهد.

✳️ مهم‌ترین دلایل انجام لاپاراسکوپی رحم عبارت‌اند از:

1. بررسی و درمان دردهای مزمن لگنی

2. تشخیص علت ناباروری یا اختلال در تخمک‌گذاری

3. درمان بیماری آندومتریوز

4. بررسی و درمان چسبندگی‌های رحمی و لوله‌های فالوپ

5. برداشت یا درمان فیبروم‌ها، پولیپ‌ها و کیست‌های تخمدان

6. بررسی خونریزی‌های غیرطبیعی رحم که علت مشخصی ندارند
7. ارزیابی وضعیت رحم قبل از درمان‌های ناباروری (مثل IVF)

به نقل از سایت پاپمد یکی از معتبرترین سایت های پزشکی دنیا انجام هسترسکوپی یکی از جراحی های غیر تهاجمی و بسیار مفید برای درمان بیماری زنان در دنیا، در حال حاضر است.

Unveiling the advantages of laparoscopic myomectomy: A comprehensive systematic review and meta-analysis of outcomes and complications compared with traditional open surgery

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/?term=What+is+the+uterine+laparoscopy&schema=all

مزایای انجام لاپاراسکوپی رحم نسبت به جراحی باز

لاپاراسکوپی رحم یکی از روش‌های نوین و کم‌تهاجمی در جراحی‌های حوزه زنان است که به دلیل دقت بالا و آسیب کمتر به بافت‌های بدن، جایگزین مناسبی برای جراحی باز محسوب می‌شود. در این روش برش‌های بسیار کوچکی در حد چند میلی‌متر ایجاد می‌شود که همین موضوع باعث کاهش درد، خونریزی و اسکار پوستی می‌گردد. دوران نقاهت پس از لاپاراسکوپی کوتاه‌تر است و فرد می‌تواند سریع‌تر به زندگی عادی بازگردد. علاوه بر این، خطر عفونت و ایجاد چسبندگی‌های داخلی در این نوع جراحی کمتر است. از دیگر مزایای آن امکان مشاهده دقیق اندام‌های داخلی و درمان هم‌زمان برخی مشکلات رحمی است. به دلیل نتایج زیبایی بهتر و جای زخم ناچیز، امروزه بسیاری از بیماران و پزشکان انجام لاپاراسکوپی را به جای جراحی باز ترجیح می‌دهند. همچنین درمان آندومتریوز با لاپاراسکوپی یکی از درمان های بسیار متداول با این روش می‌باشد.

انواع روش‌های لاپاراسکوپی رحم و کاربردهای آن

لاپاراسکوپی رحم یک روش جراحی چند منظوره است که بسته به هدف درمانی یا تشخیصی، در انواع مختلفی انجام می‌شود. پزشک با توجه به شرایط بیمار، نوع بیماری و هدف از جراحی، روش مناسب را انتخاب می‌کند. در ادامه، با مهم‌ترین انواع لاپاراسکوپی رحم و کاربرد هرکدام آشنا می‌شویم:

۱. لاپاراسکوپی تشخیصی رحم

در این روش، هدف اصلی مشاهده مستقیم اندام‌های لگنی است تا علت مشکلاتی مانند ناباروری، درد مزمن لگن یا خونریزی‌های غیرطبیعی مشخص شود. جراح از طریق یک برش کوچک در نزدیکی ناف، دوربین لاپاراسکوپی را وارد شکم می‌کند و رحم، تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ را با دقت بررسی می‌کند. لاپاراسکوپی تشخیصی رحم کمک شایانی به درمان بیماری های زنان کرده است.

از لاپاراسکوپی تشخیصی معمولا برای:

• تشخیص آندومتریوز یا چسبندگی‌های داخلی

• بررسی انسداد لوله‌های فالوپ

• ارزیابی وضعیت رحم پیش از درمان ناباروری

استفاده می‌شود.

این روش کم‌تهاجمی است، بیمار همان روز مرخص می‌شود و دوران نقاهت بسیار کوتاهی دارد.

۲. لاپاراسکوپی درمانی رحم

زمانی که در بررسی‌های اولیه مشکلی مشخص شود، پزشک می‌تواند در همان زمان عمل تشخیصی، درمان را نیز انجام دهد.

در این روش علاوه بر دوربین، ابزارهای ظریف جراحی از طریق برش‌های کوچک وارد بدن می‌شوند تا مشکلات رحمی برطرف شوند.

کاربردهای لاپاراسکوپی درمانی شامل:

• برداشتن فیبروم‌ها و کیست‌های تخمدان

• درمان چسبندگی‌های رحمی و لوله‌ای

• ترمیم یا باز کردن لوله‌های فالوپ

• برداشت بخشی از رحم (میومکتومی) یا کل رحم (هیسترکتومی)

۳. لاپاراسکوپی آندومتریوز

یکی از مهم‌ترین کاربردهای لاپاراسکوپی رحم، درمان آندومتریوز است؛ بیماری‌ای که در آن بافتی شبیه پوشش داخلی رحم در نواحی دیگر رشد می‌کند و باعث درد شدید، ناباروری و اختلالات قاعدگی می‌شود.

در این روش، پزشک با استفاده از انرژی حرارتی یا لیزر، بافت‌های غیرطبیعی را برداشته یا از بین می‌برد و در صورت وجود چسبندگی، آن‌ها را آزاد می‌کند.

لاپاراسکوپی آندومتریوز علاوه بر کاهش درد، می‌تواند شانس باروری طبیعی را نیز در زنان افزایش دهد.

۴. لاپاراسکوپی کیست تخمدان

در این نوع جراحی، کیست‌های تخمدان بدون آسیب به بافت سالم برداشته می‌شوند.

مزیت بزرگ آن نسبت به جراحی باز، کاهش خطر عفونت، حفظ بافت تخمدان و بازگشت سریع به زندگی روزمره است.

معمولا بیمار طی یک تا دو هفته به‌طور کامل بهبود می‌یابد.

۵. لاپاراسکوپی درمان چسبندگی رحم و لوله‌ها

چسبندگی‌های داخلی رحم یا لوله‌های فالوپ از دلایل مهم ناباروری در زنان هستند.

با استفاده از لاپاراسکوپی درمانی، جراح می‌تواند این چسبندگی‌ها را جدا کرده و مسیر طبیعی لوله‌ها را بازسازی کند.

این روش، یکی از موثرترین درمان‌ها برای افزایش شانس بارداری طبیعی است.

بیشتر بخوانید: چسبندگی رحم

مزایای کلی لاپاراسکوپی رحم

لاپاراسکوپی رحم به دلیل تکنیک کم‌تهاجمی خود، یکی از محبوب‌ترین روش‌های جراحی زنان محسوب می‌شود. این روش علاوه بر دقت بالا در تشخیص و درمان، به بیمار کمک می‌کند تا با کمترین عوارض و کوتاه‌ترین زمان ممکن روند بهبودی را طی کند. بسیاری از خانم‌ها که به دلیل مشکلاتی مانند فیبروم، آندومتریوز، کیست تخمدان یا چسبندگی‌های رحمی نیاز به جراحی دارند، امروزه به جای جراحی باز، عمل لاپاراسکوپی رحم را انتخاب می‌کنند.

مهم‌ترین مزایای این روش را می‌توان به صورت زیر بیان کرد:

• کاهش درد و خونریزی نسبت به جراحی باز
• دوران نقاهت کوتاه‌تر و بازگشت سریع به زندگی روزمره
• برش‌های کوچک و اسکار کمتر
• امکان تشخیص و درمان همزمان مشکلات رحمی و تخمدانی

چه افرادی باید لاپاراسکوپی رحم را انجام دهند؟

زنانی که علائم مشکوکی مانند درد شدید لگن، خونریزی‌های غیرقابل توضیح یا مشکلات باروری دارند، از جمله افرادی هستند که ممکن است نیاز به لاپاراسکوپی رحم داشته باشند. همچنین اگر بیمار دارو مصرف کرده ولی نتیجه نگرفته است یا در بررسی‌های قبلی دلیل خاصی برای علائمش یافت نشده، پزشک ممکن است این روش را پیشنهاد دهد. زنان مبتلا به کیست‌های پیچ‌خورده، فیبروم‌های بزرگ یا چسبندگی‌های داخلی نیز کاندید مناسب این عمل هستند.

آیا با لاپاراسکوپی لوله رحم باز می‌شود؟

در برخی موارد بله. یکی از کاربردهای خاص لاپاراسکوپی رحم بررسی باز یا بسته بودن لوله‌های فالوپ است. اگر مشخص شود که لوله‌ها بسته‌اند، پزشک می‌تواند در حین همان عمل تلاش کند که لوله‌ها را باز کند. البته این کار همیشه موفقیت‌آمیز نیست و به شدت چسبندگی یا محل انسداد بستگی دارد. با این حال، در مواردی که انسداد جزئی باشد، لاپاراسکوپی می‌تواند به بهبود مسیر عبور تخمک کمک کند و شانس باروری را افزایش دهد.

بیشتر بخوانید: لابیاپلاستی چیست؟

عمل لاپاراسکوپی برای چه افرادی مناسب نیست؟

اگرچه لاپاراسکوپی رحم یک روش کم تهاجمی است، اما برای همه افراد مناسب نیست. زنانی که سابقه جراحی‌های متعدد شکمی دارند و احتمال چسبندگی زیاد در شکم آنها وجود دارد، ممکن است کاندید مناسبی نباشند. همچنین بیماران با مشکلات شدید قلبی یا ریوی، یا کسانی که به بیهوشی حساس هستند، باید با احتیاط بیشتری ارزیابی شوند. در برخی موارد نادر، مشکلات خونریزی یا عفونت‌های فعال نیز مانع انجام لاپاراسکوپی می‌شوند.

مدت زمان بستری و استراحت بعد از لاپاراسکوپی رحم

یکی از بزرگ‌ترین مزایای عمل لاپاراسکوپی رحم نسبت به جراحی باز، کوتاه بودن مدت بستری در بیمارستان و کاهش چشمگیر دوران نقاهت است. به دلیل ایجاد برش‌های بسیار کوچک و تکنیک کم‌تهاجمی، بدن آسیب کمتری می‌بیند و روند بهبود بسیار سریع‌تر پیش می‌رود. بیشتر بیماران بعد از این عمل همان روز یا نهایتا یک روز پس از جراحی از بیمارستان مرخص می‌شوند و نیازی به بستری طولانی مدت ندارند.

پس از ترخیص، پزشک توصیه می‌کند بیمار مدتی استراحت نسبی در خانه داشته باشد تا بدن فرصت بازیابی پیدا کند. به طور معمول، بین یک تا دو هفته زمان کافی است تا فرد بتواند بدون مشکل به فعالیت‌های روزمره بازگردد. در این مدت رعایت نکات مراقبتی مانند پرهیز از فعالیت‌های سنگین و توجه به تغذیه مناسب، روند بهبود را سرعت می‌بخشد.

تفاوت لاپاراسکوپی رحم و جراحی باز

برای درک بهتر تفاوت‌های این دو روش جراحی، جدول زیر می‌تواند راهنمای خوبی باشد:

ویژگی	عمل لاپاراسکوپی	جراحی باز (سنتی)
میزان برش	یک تا سه برش کوچک (حدود نیم تا یک سانتی‌متر)	یک برش بزرگ بین ۱۵ تا ۳۰ سانتی‌متر
دوره نقاهت	کوتاه و سریع، بازگشت سریع به زندگی عادی	طولانی‌تر؛ نیاز به استراحت بیشتر
مدت بستری	بسیار کوتاه، اغلب یک روز کافی است	طولانی‌تر، چند روز بستری در بیمارستان
بازگشت به زندگی روزمره	سریع، فعالیت‌های سبک از روز بعد و رانندگی پس از حدود یک هفته	تدریجی، بازگشت به کار و فعالیت زمان بیشتری می‌برد

نحوه انجام جراحی لاپاراسکوپی رحم (لاپاراسکوپی چگونه انجام می‌شود؟)

جراحی لاپاراسکوپی رحم معمولا تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود. ابتدا پزشک چند برش کوچک روی شکم ایجاد می‌کند. سپس از طریق این برش‌ها گاز مخصوصی وارد شکم می‌شود تا فضای کافی برای دید فراهم گردد. پس از آن، لاپاراسکوپ و ابزارهای جراحی از طریق این برش‌ها وارد بدن می‌شوند. پزشک می‌تواند با دقت بالا اندام‌های داخلی را مشاهده کرده و در صورت لزوم اقدام به درمان کند. پس از پایان جراحی، گاز تخلیه شده و برش‌ها بخیه می‌خورند.

مزایا لاپاراسکوپی رحم نسبت به روش‌های دیگر

مهم‌ترین مزیت لاپاراسکوپی رحم نسبت به جراحی باز، زمان کوتاه‌تر بستری در بیمارستان و بهبود سریع‌تر است. این روش با برش‌های کوچک انجام می‌شود، در نتیجه درد بعد از عمل کمتر است و جای زخم کوچکتری به‌جا می‌ماند. همچنین ریسک عفونت و چسبندگی‌های بعد از عمل در این روش کمتر است. دقت پزشک در تشخیص و درمان نیز با استفاده از لاپاراسکوپ بسیار بیشتر است، چون تصویر واضح‌تری از اندام‌ها ارائه می‌دهد.

مدت زمان، درد بعد از عمل پس از لاپاراسکوپی رحم

لاپاراسکوپی رحم یکی از روش‌های کم‌تهاجمی جراحی است که مدت زمان عمل، میزان درد و روند بهبودی پس از آن نسبت به جراحی باز بسیار کوتاه‌تر و آسان‌تر است. در این بخش به جزئیات مربوط به مدت زمان انجام عمل، درد پس از جراحی و نوع بیهوشی در لاپاراسکوپی رحم پرداخته می‌شود:

مدت زمان انجام عمل لاپاراسکوپی رحم

مدت زمان عمل لاپاراسکوپی رحم به نوع مشکل و هدف جراحی بستگی دارد.

معمولا بین ۳۰ دقیقه تا ۲ ساعت طول می‌کشد.

در موارد ساده مانند بررسی علت ناباروری یا برداشتن کیست‌های کوچک، عمل در کمتر از یک ساعت انجام می‌شود.

اما در موارد پیچیده‌تر مانند درمان آندومتریوز یا فیبروم‌های متعدد، زمان جراحی ممکن است کمی بیشتر باشد.

پس از اتمام عمل، بیمار حدود یک تا دو ساعت در ریکاوری تحت نظر می‌ماند تا از بهبود کامل وضعیت جسمی اطمینان حاصل شود.

درد بعد از عمل لاپاراسکوپی رحم

بسیاری از بیماران بعد از جراحی لاپاراسکوپی زنان تنها احساس درد خفیف تا متوسط دارند که معمولا در ناحیه برش‌ها یا در شکم احساس می‌شود. این دردها با داروهای مسکن ساده (مثل ایبوپروفن یا استامینوفن) قابل کنترل‌اند.برخی بیماران ممکن است به دلیل گاز تزریق‌شده در حین عمل، احساس سنگینی یا درد در شانه‌ها و قفسه سینه داشته باشند که معمولا ظرف دو تا سه روز برطرف می‌شود. در مجموع، شدت درد در لاپاراسکوپی بسیار کمتر از جراحی باز است و اکثر بیماران در کمتر از یک هفته به زندگی عادی بازمی‌گردند.

نوع بیهوشی در لاپاراسکوپی رحم

جراحی لاپاراسکوپی رحم تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود تا بیمار در طول عمل دردی احساس نکند و عضلات بدن کاملا در حالت استراحت باشند. پیش از عمل، متخصص بیهوشی وضعیت عمومی بدن، فشار خون، سابقه دارویی و آلرژی‌های احتمالی بیمار را بررسی می‌کند تا از ایمنی کامل در طول عمل اطمینان حاصل شود. پس از پایان عمل، بیمار به‌تدریج از حالت بیهوشی خارج می‌شود و چند ساعت بعد می‌تواند مایعات مصرف کند.

اگر شما هم قصد دارید مشاوره یا نوبت لاپاراسکوپی رحم دریافت کنید، می‌توانید از طریق لینک زیر با متخصصان باتجربه در این زمینه تماس بگیرید و بهترین روش درمانی مناسب برای خود را انتخاب کنید.

گرفتن نوبت مشاوره لاپاراسکوپی رحم

با انتخاب این روش، می‌توانید با کمترین درد، خونریزی و زمان بهبودی کوتاه‌تر، روند درمانی موثر و مطمئن را تجربه کنید.

پرسش‌های متداول درباره مدت بستری و نقاهت بعد از لاپاراسکوپی رحم

نتیجه‌گیری

لاپاراسکوپی رحم یک روش ایمن، کم‌تهاجمی و موثر برای تشخیص و درمان بسیاری از مشکلات رحم و اندام‌های تناسلی زنان است. این روش با برش‌های کوچک، درد کمتر، دوران نقاهت کوتاه‌تر و امکان تشخیص و درمان همزمان، جایگزین مناسبی برای جراحی باز سنتی محسوب می‌شود. انتخاب انجام لاپاراسکوپی رحم باید با نظر متخصص زنان و زایمان و بر اساس شرایط فردی بیمار صورت گیرد. آگاهی کامل از مراحل عمل، مزایا، محدودیت‌ها و مراقبت‌های بعد از عمل، نقش مهمی در بهبود تجربه بیمار و افزایش موفقیت درمان دارد.